A mund të ruhen arritjet e 20 vjetëve të fundit në Afganistan?
Lufta e Shteteve të Bashkuara në Afganistan, që ka nisur më 2001, ka përmbysur regjimin brutal të talibanëve, i cili ka strehuar rrjetin e Al-Kaidës.
Gati 20 vjet më vonë, trupat amerikane dhe forcat tjera ndërkombëtare janë larguar përmes një procesi kaotik.
Ato ditë, përkatësisht më 30 gusht, ka shpërthyer edhe një bombë – ndër më vdekjeprurëset – duke lënë të vdekur më shumë se 180 njerëz, duke përfshirë 13 trupa amerikane.
Talibanët janë kthyer në pushtet dhe grupet terroriste, sikurse Shteti Islamik Korasan (IS-K), janë duke vepruar në Afganistan, ndërkohë që rriten shqetësimet se edhe vetë Al-Kaida mund të gjejë vend në këtë shtet.
“Synimi i parë i (prezencës amerikane në Afganistan) ka qenë që të ndalen sulmet terroriste ndërkombëtare sikurse 11 shtatori, apo të organizohen dhe planifikohen nga Afganistani”, ka thënë ish-diplomati britanik Nicholas Kay, në një intervistë për Radion Azadi të Radios Evropa e Lirë.
Kay ka shërbyer si i dërguar i shtetit të tij në Afganistan dhe si përfaqësues i lartë i NATO-s në periudhën 2017-2020.
Në kohën e rritjes së shqetësimeve për situatën e sigurisë në Afganistan, prej marrjes së pushtetit nga talibanët më 15 gusht, pyetjet janë duke u rritur për dy dekada të përpjekjeve amerikane që të mposhtin grupin kryengritës dhe për jetësim të demokracisë në shtetin e shkatërruar nga lufta.
Luftimet prej vitit 2001 kanë rezultuar me kosto të madhe njerëzore: 2,455 ushtarë amerikanë, rreth 66,000 trupa afgane, më shumë se 47,000 civilë të vrarë.
Kombet e Bashkuara kanë thënë se Afganistani është në mesin e vendeve “më të përgjakshme në botë për civilët”.
Misioni amerikan ka kushtuar rreth dy trilionë dollarë, përfshirë trajnimin dhe pajisjet për ushtrinë afgane pro-perëndimore, e cila shpejt është shkrirë, pas fillimit të tërheqjes së trupave ndërkombëtare më 1 maj, duke u mundësuar talibanëve që të fitojnë shpejt kontrollin e shtetit.
Pavarësisht investimeve të mëdha në këtë shtet, shumë afganë ende jetojnë në varfëri dhe rreth gjysma e popullsisë varet nga ndihmat humanitare, sipas grupeve për ndihma.
Shumë njerëz, përfshirë miliona afganë që janë detyruar të shpërngulen brenda shtetit, apo edhe të largohen nga ai, tani janë duke pyetur nëse ia ka vlejtur gjithë ajo përpjekje e komunitetit ndërkombëtar.























