NASA nis eksplorimin e Hënës
rtsh.al
Pas një mungese prej 50 vitesh, NASA po kthehet në Hënë. Këtë herë programi mban emrin e Artemidës, perëndeshës greke të Hënës dhe motrës binjake të perëndisë së diellit Apollo.
“Artemis I” gjatë udhëtimit të tij 37-ditor në një orbitë rreth Hënës, duke udhëtuar në drejtim të kundërt me Hënën që rrotullohet rreth Tokës.
Meqenëse “Artemis I” është një fluturim provë, ekuipazhi i anijes kozmike Orion do të përbëhet nga një manekin i përmasave njerëzore që do të mbajë sensorë për të matur se çfarë stresi, tendosje dhe rrezatim të mundshëm do të përshëndesin ekuipazhin (real) për Artemis II dhe më gjerë.
Gjatë gjithë uljeve në Hënë, koha më e gjatë që astronautët kaluan në sipërfaqe ishte pak më shumë se tre ditë, gjatë Apollo 17 në 1972. Fokusi për Artemis I do të jetë i ndryshëm. Në vitet 1960, Apollo ishte kryesisht pjesë e një gare fuqie të Luftës së Ftohtë midis Amerikës dhe Bashkimit Sovjetik. Artemis I është një përpjekje ndërkombëtare e udhëhequr nga NASA, duke përfshirë Agjencinë Kanadeze të Hapësirës (CSA), Agjencinë Japoneze të Eksplorimit të Hapësirës Ajrore (Jaxa) dhe Agjencinë Evropiane të Hapësirës (Esa).
“Kjo nuk ka të bëjë me flamujt dhe gjurmët e këmbëve. Ka të bëjë me ndërtimin e një pranie të qëndrueshme në Hënë dhe vendosjen e themeleve për një bazë hënore dhe misionet e ardhshme në Mars”, tha Thomas Zurbuchen, administrator i NASA-s për shkencën.
Në kthimin e saj në Tokë, Artemis I do të testojë gjithashtu mburojën e nxehtësisë së anijes Orion për t'u siguruar që mund t'i rezistojë temperaturave deri në 2,760 C në rihyrjen në atmosferë.
Eksplorimi shkencor është në qendër të të gjithë strategjisë. Gjatë misionit të saj, përveç testeve për fluturimet e ardhshme hapësinore, Artemis I do të lëshojë 10 satelitë të vegjël shkencorë.
Pas këtij testimi me Artemis I në majt të 2024 do të niset Artemis II, që do të orbitojë, por nuk do të zbresë në Hënë. Ai moment historik do të bëhet nga Artemis III, i cili gjithashtu do të vendosë astronautin e parë nga një pakicë etnike në sipërfaqen hënore.























